🏛️ دانشنامه سقز گِیان / رویدادهای تاریخی

کشف گنجینه و آثار باستانی ۳۰۰۰ ساله زیویه در دهه ۱۳۲۰ خورشیدی

📌 نوع رویداد:
کشف باستان‌شناسی و رویداد تاریخی میراث فرهنگی
🕒 تاریخ وقوع:
سال‌های ۱۳۲۵ تا ۱۳۲۶ خورشیدی (۱۹۴۶-۱۹۴۷ میلادی)
📍 محل وقوع:
تپه و دژ باستانی زیویه، ۴۲ کیلومتری جنوب‌شرقی سقز
u0646u0645u0627u06cc u0633u0631u0627u0633u0631u06cc u0648 u067eu0627u0646u0648u0631u0627u0645u0627u06cc u0642u0644u0639u0647 u0628u0627u0633u062au0627u0646u06cc u0632u06ccu0648u06ccu0647 u0633u0642u0632 u0628u0631u0641u0631u0627u0632 u062au067eu0647 u062au0627u0631u06ccu062eu06cc u0645u0627u0646u0627u06ccu06cc

📖 شرح تفصیلی واقعه، علل و پیامدهای تاریخی

یکی از شگفت‌انگیزترین کشفیات باستان‌شناسی خاورمیانه در قرن بیستم، با آشکار شدن پلاک‌های زرین، عاج‌کاری‌های شاهی و آثار مفرغی تمدن مانایی و سکایی در دل تپه زیویه سقز.

روایت تاریخی و اهمیت رخداد

در اواخر دهه ۱۳۲۰ خورشیدی (حدود سال ۱۳۲۵ هـ.ش)، به دنبال بارندگی‌های شدید فصلی و فرسایش خاک در دیواره تپه تاریخی زیویه واقع در ۴۲ کیلومتری جنوب‌شرقی شهر سقز، یکی از عظیم‌ترین گنجینه‌های تمدنی جهان باستان نمایان گردید. کودکان و چوپانان محلی به صورت تصادفی اشیای درخشان طلا و قطعات منبت‌کاری شده عاج فیل را کشف کردند. این رویداد طوفانی در محافل باستان‌شناسی جهان برپا ساخت. آندره گدار (رئیس وقت باستان‌شناسی ایران) و رومن گیرشمن بلافاصله به بررسی تپه پرداختند. آثار مکشوفه شامل دست‌بندهای زرین با نقوش شیردال، کمربندهای طلایی مزین به جانوران اساطیری، عاج‌های حکاکی‌شده با صحنه‌های نبرد آشوری و دیگ‌های برنزی بود که پیوند تاریخی خیره‌کننده تمدن‌های مانایی، سکایی و مادی را به جهانیان اثبات کرد. گنجینه زیویه امروزه به عنوان شاهکار هنر کهن زاگرس در موزه ملی ایران، موزه لوور و موزه متروپولیتن نگهداری می‌شود.

اسناد، مآخذ و منابع پژوهشی معتبر

📚 اسناد، مآخذ و منابع پژوهشی معتبر: گدار، آندره (۱۹۵۰). گنجینه زیویه؛ معتمدی، نصرت‌الله (۱۳۷۵). کاوش‌های باستان‌شناسی زیویه؛ گیرشمن، رومن (۱۳۷۴). ایران از آغاز تا اسلام؛ اسناد رسمی اداره کل باستان‌شناسی ایران.

💡 اسناد یا خاطره‌ای از این واقعه دارید؟