قرآن تاریخی و بارگاه عرفانی شیخ حسن مولان‌آباد

📊 شناسنامه هویتی، دوران تاریخی و مشخصات باستان‌شناسی اثر

🏛️نوع اثر / کاربری
بارگاه عرفانی، مسجد کهن و موزه نسخ خطی نفیس
⏳دوره تاریخی و قدمت
دوره افشاریه (سال‌های ۱۰۷۳ الی ۱۱۳۶ هـ.ق)
📜وضعیت ثبت ملی
اثر ثبت‌شده در فهرست میراث منقول و معنوی ملی ایران
🆔شناسه آرشیو دانشنامه
SG-PLC-0139
🕒ساعات و شرایط بازدید
همه روزه از ۸:۰۰ صبح الی ۱۸:۰۰ عصر
🧭مختصات جغرافیایی GPS
35.959, 46.493
⛰️ارتفاع از سطح دریا
۱۸۲۰ متر از سطح دریا
🚗فاصله تا مرکز شهر سقز
۵۲ کیلومتری جنوب‌شرقی سقز (مسیر زیویه - خورخوره به روستای مولان‌آباد)
📍موقعیت و نشانی تأییدشده در نقشه
کردستان، شهرستان سقز، بخش زیویه، دهستان خورخوره، روستای تاریخی مولان‌آباد، مسجد و بارگاه شیخ حسن
🏗️ویژگی‌های کالبدی و معماری
نسخه دست‌نویس تاریخی ام‌القرآن با خط کوفی و نسخ زرین، بارگاه گنبددار سنتی، کتابخانه نسخ خطی، محراب چوبی کهن و فضای آرامش‌بخش عرفانی

📸 تصویر شاخص و چشم‌انداز هوایی مکان

گنبد و بارگاه شیخ حسن مولان‌آباد عارف نامدار کردستان در روستای مولان‌آباد
📌 تصویر مستند و باکیفیت از محوطه تاریخی و بافت معماری اثر در شهرستان سقز

📖 پیشینه تاریخی، روایات و گزارش‌های باستان‌شناسی

قرآن تاریخی و بارگاه عرفانی شیخ حسن مولان‌آباد یکی از ارزنده‌ترین کانون‌های معنوی، آیینی و مهد نسخ خطی کم‌نظیر جهان اسلام در کردستان است. این بقعه متبرکه در روستای کوهستانی مولان‌آباد در ۵۲ کیلومتری جنوب‌شرقی سقز قرار دارد و مزار عارف، دانشمند و ادیب نامدار کُرد، شیخ حسن مولان‌آبادی (۱۰۷۳–۱۱۳۶ هـ. ق) است که به عنوان کاتب اثر جاودان «ام‌القرآن» شناخته می‌شود.

شاهکار خطی ام‌القرآن و پیشینه شیخ حسن

شیخ حسن پس از کسب مدارج عالی علوم اسلامی و سیر و سلوک در بغداد و دمشق، در سال ۱۱۱۸ هـ.ق به مولان‌آباد بازگشت و به همراه ملا رسول کاتب، طی ۹ سال نگارش نسخه خطی و نفیس «ام‌القرآن» را به پایان رساند. این مصحف شریف با تذهیب‌های طلاکاری شده، حواشی تفسیر و تجوید دقیق، نمونه‌ای بی‌همتا از هنر کتاب‌آرایی دوره افشاریه است. روایت‌های تاریخی نشان می‌دهد نادرشاه افشار پیش از تاج‌گذاری و در مسیر اردوکشی‌های غرب ایران شخصاً به دیدار شیخ حسن شتافته است.

آثار و میراث علمی شیخ حسن مولان‌آباد

علاوه بر ام‌القرآن، دیوان اشعار عرفانی به زبان‌های کردی و فارسی، کتاب کشکول، رساله طبی سنتی و گاه‌شمار نجومی از جمله آثار گران‌سنگ این عارف فرزانه هستند که در محفظه شیشه‌ای موزه مسجد روستای مولان‌آباد تحت تدابیر حفاظتی نگهداری می‌شوند.

💡 عکس، سند یا روایتی از این اثر تاریخی دارید؟ در تکمیل دانشنامه سقز گیان سهیم شوید.